Mariakapel

Een Mariakapel is een kapel, gewijd aan MARIA de moeder van Jezus. In de Rooms Katholieke Kerk neemt Maria een hele belangrijke plaats in. 

In dit gebouwtje wordt Maria als zodanig geëerd. Men kan tot Maria bidden en haar tussenkomst en bemiddeling aanroepen bij ziekte, zorgen, pijn, verdriet en steun in het algemeen.

Renovatie Mariakapel anno 2017- 2018.

De kapel verkeerde al jarenlang door weersinvloeden, plundering, brandstichting en vandalisme in een slechte staat. Jaren geleden is de kapel op gemeentegrond komen staan en de gemeente Bergen is (waarschijnlijk) hierdoor ook eigenaar geworden. Want de eigenaar van de grond waar het object op is geplaatst is in principe ook de eigenaar van het kruis en/of de kapel. Helaas was er van restauratie tot nu toe nooit iets terechtgekomen, ook niet door de stichting Kruisen en Kapellen Bergen.

Een aantal Wellenaren dat de verwaarlozing niet langer meer kon aanzien heeft daarop actie ondernomen. Fiet Broere, wiens schoonfamilie Deckers uit het Knikkerdorp vroeger mede zorg droeg voor het onderhoud, nam het initiatief. Broere heeft jarenlang voor een aannemer kapellen gerestaureerd in de omgeving Horst en Deurne. Hij vond al snel een bondgenoot in Stephan Neijenhuis van de Grote Waaij. De familie Neijenhuis kocht een nieuw Maria beeld in Kevelaer en zag het als haar plicht en eer om financieel bij te springen. De gemeente Bergen gaf toestemming om op haar grond werkzaamheden te verrichten. Door de initiatiefnemer werden nog meer (materiaal) sponsors gezocht en op een bankrekening kon men doneren. 

De kapel werd van onder tot boven deskundig aangepakt. Zo werden gaten gedicht, voegwerk uitgekapt en hersteld, het dak vernieuwd, een nieuwe vloer gelegd en alles werd opnieuw geschilderd. Men had aanvankelijk plexiglas in de nisopening geplaatst maar dit heeft men weer moeten verwijderen i.v.m. condens. Ook kwam de naam MARIAKAPEL boven de ingang. Rondom werd kiezel aangelegd en een rolstoel-/ rollatorvriendelijk beklinkerd paadje. Het binnenwerk is zo goed als mogelijk 'hufterproof' gemaakt en van verlichting voorzien, mede om vandalisme tegen te gaan. In totaal heeft Broere ca. dertig vrijwilligers bereid gevonden om hand-en-spandiensten te verrichten.

Op 18 mei 2018 om 19.00 uur werden het Mariabeeld, de Christuscorpus en de kapel zelf (her)ingezegend door de Wellse pastoor Bernhard Clemens. Voor genodigden was er daarna koffie met vlaai en een hapje in 'De Grote Waaij'.

 

Kruis met corpus.

Buiten de kapel staat ook een nieuw crucifix op een sokkel. Samen met dorpsgenoot Piet Selten maakte Broere het houten kruis met afdakje aan de hand van oude foto's. Boven het corpus hangt een bordje met de letters INRI, de Latijnse afkorting van 'Jezus van Nazareth, koning der Joden'. Dit kruis werd in een betonnen voet verankerd. In de betonnen voet is een tijdscapsule geplaatst met een voorpagina van een krant, de namen van enkele vrijwilligers en een lijst van recentelijk overleden inwoners van Well. Stichting Kruisen en Kapellen Venray maakte in hun restauratieatelier een onverwoestbaar corpus dat door Selten en Broere aan het houten kruis werd bevestigd. Omdat de leden van de Venrayse stichting zagen dat alles grondig en goed aangepakt werd, kregen de Wellse 'broeders' als waardering een korting op het corpus. Als laatste onderdeel werd zink op het afdakje aangebracht.

 

 


 

Mariakapel en kruis met op de achtergrond 'de Grote Waaij'


 

Historie Mariakapel.

 

Bedevaartgangers vanuit de Peel en ook andere streken aan de overkant van de Maas passeerden deze plek als zij naar Kevelaer ter bedevaart gingen. Kevelaer is hét Maria-oord in deze streek.

Vanaf het Wellse veer liep men, langs het kapelletje richting "de Grote Waaij" en vervolgens over de Kevelaerse dijk binnendoor naar het genadeoord, niet ver over de Duitse grens.


 

Uit de krant van 03-08-1907


 

De bezoekers vragen om "kracht" en "genade", steken een kaarsje aan en plaatsen bloemen.


 

Dit kapelletje, oorspronkelijk met een veldkruis, is ca. 1660 door de toenmalige eigenaar van "De Groote Waaij" gebouwd ter ere van Moeder Maria.

In Well noemt men het "'t Waaijs Hellegehuuske"  (het Waaijse Heiligenhuisje) want het behoorde bij hoeve de Grote Waaij, in dialect de Groeëte Waaij.

De kapel ligt aan de huidige 'Weideweg'. Zie ook de pagina Weideweg.


 

Een eenvoudig houten bankje stond voor de kapel zodat men even kon rusten en naar binnen kijken. Vanuit het nabijgelegen bejaardenhuis werd het kapelletje ook veel bezocht. De kleuters en jonge kinderen van de lagere school wandelden ook geregeld met de zusters naar Maria.


 

De kapel is een Rijksmonument.

De omschrijving van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE): Zeer oude bidkapel, typerend voor de streek en uit dat oogpunt van belang van historische waarde.

Bekijk HIER  het PDF met de volledige omschrijving van de kapel bij deze Rijksdienst.


 

Na de Tweede Wereldoorlog werd een nieuw kruis met een crucifix geplaatst.


 

 

In de tijd dat Pastoor Driessen hier parochieherder was werd er enkele jaren op de eerste zaterdag van mei weer processie getrokken vanuit de kerk naar deze kapel. Er werd dan in de open lucht een H. Mis opgedragen. De eerste keer was op 6 mei 1967, in het jaar dat deze foto werd gemaakt.


 

Het houten corpus van het wegkruis werd in 1974 ontvreemd. Boven het kruis was een rond afdakje geplaatst. Pastoor Driessen liet in 1975 een nieuw corpus plaatsen. 


 

Op 22-03-1977 maakte Theo Laarakker uit Nieuw Bergen deze foto.


 

Onder de oude Lindeboom staat nog steeds het kapelletje, het kruis met corpus is later verdwenen.


 

De Mariakapel op een ansichtkaart.


 

Knikkerdorpbewoners, maar ook bewoners uit de dorpskern gingen vroeger bij ziekte van een buurtbewoner gezamelijk op bedevaart naar deze Mariakapel om te bidden voor een spoedig herstel.

Ook werden er H. Missen opgedragen en op de laatste dag van de Kruisdagen (daags voor Hemelvaart) trok de processie hier naar toe. Uit volle borst werd dan het Regina Coeli gezongen.

Regina coeli, laetare, alleluia
Quia quem meruisti portare, alleluia,
Resurrexit, sicut dixit, alleluia,
Ora pro nobis Deum, alleluia.

Gaude et laetare, Virgo Maria, alleluia.
Quia surrexit Dominus vere, alleluia.

Koningin des hemels, verheug u, alleluja.
Omdat Hij, die gij waardig geweest zijt te dragen, alleluja,
Verrezen is, zoals Hij gezegd heeft, alleluja,
Bid God voor ons, alleluia.

Verheug en verblijd u, Maagd Maria, alleluja
Want de Heer is waarlijk verrezen, alleluja​


 

Vanuit Bergen liep men ook binnendoor naar Kevelaer. Men ging vroeger te voet en nam dus de kortste begaanbare weg, nu genaamd de "Beversdijk". Die naam heeft natuurlijk niets te maken met bevers, die men tegenwoordig weer in onze streken uitzet. Het is een verbastering van het oud-Nederlandse woord Beevaart, wat Bedevaart betekent.


 

Sommige Wellenaren kennen nog Anna Deckers, die de kapel iedere dag vanuit haar huis in het Knikkerdorp bezocht en onderhield.

Daarna nam de familie Huijgen deze taak over en nu is het Truus, die na de dood van haar man Jan Janssen, het kapelletje prima alleen verzorgt.


 

ca.1950. Tante Anna Deckers *Wellerlooi 13-09-1896 †Well 09-10-1981 met de zusjes Mia (l) en Tiny (r) Deckers.


 

In de loop der jaren is vanwege diefstal en vernieling het glazen ruitje noodgedwongen vervangen door traliewerk, waardoor het Mariabeeld helaas niet meer goed zichtbaar is.

De kapel heeft in de loop der jaren veel te lijden gehad van vernielzucht. In 1995 werd binnen vijf weken twee keer brand gesticht in de kapel. alles was zwart geblakerd. Ook bloemen, door diverse mensen geplaatst, werden vaak weggegooid. Er moest geregeld gepoetst worden als de kapel als openbaar urinoir gebruikt was. En het slot van het nisdeurtje werd aan de lopende band vervangen omdat het vernield was.


 

Meestal staat een kapelletje op een kruispunt of splitsing van wegen, zo ook ons Wellse Mariakapelletje.